İki ayrı yol var
Kamuoyunda "engelli aracı" tek bir hak gibi konuşuluyor; oysa vergi mevzuatı farklı durumları ayrı ayrı tanımlar. İşitme kaybı açısından önemli olan iki yol şunlardır:
- Engel oranı %90 ve üzeri olanlar: Aracın özel tertibatlı olması aranmaz (4760 sayılı ÖTV Kanunu, md. 7/2). Araç, engelli kişinin adına alınır.
- Engel oranı %90'ın altında olanlar: İstisna, aracın engelliliğe uygun özel tertibatla donatılmış olması ve kişinin bu tertibata uygun sürücü belgesiyle aracı bizzat kullanması şartına bağlıdır.
Nisan 2026'da TBMM'de kabul edilen düzenlemeyle üçüncü bir durum eklendi: engel oranı %40 ve üzeri olan ve ortopedik engeli nedeniyle sürücü belgesi alamayacağı belgelenen kişiler, ÖTV istisnasından ilk edinimde ve on yılda bir yararlanabilir (TBMM duyurusu). Bu yol yalnız ortopedik engel içindir; işitme kaybı tek başına bu kapsama girmez.
Her yolda istisna, ilgili yılda belirlenen üst tutar sınırına tabidir ve belirli bir süre içinde aracın devrinde vergi doğar. Güncel tutar ve şartlar Gelir İdaresi Başkanlığı'nın engelli araç rehberinde yayımlanır.
İşitme kaybı bu tabloya nasıl giriyor?
Dürüst cevap: tek başına genellikle girmiyor. Yalnızca işitme kaybına dayanarak belirlenen engel oranı çoğu kullanıcıda %90 eşiğinin altında kalır; kesin oranı engellilik sağlık kurulu belirler. İkinci yolda ise aranan şey aracın özel tertibatlı olmasıdır ve işitme kaybı, direksiyon-pedal düzeneğinde bir tertibat gerektirmediği için bu koşula doğrudan uymaz.
Bunun tek istisnası, kişide işitme kaybının yanında oran üreten başka durumların da bulunmasıdır. Bu hâlde oranlar Balthazard formülüyle birleştirilir ve toplam tablo değişebilir — hesabın mantığı engel oranı sayfamızda.
Sürücü belgesi tarafındaki ölçütler ÖTV istisnasından bağımsız işler; ticari araç kullanacaklar için şart her iki kulakta 35 dB'dir ve cihazlı ölçüm kabul edilir — ayrıntısı ticari ehliyet ve ikinci grup şartı sayfasında.
Ne yapmalı?
- Elinizdeki raporun oranını ve üzerindeki ibareleri okuyun; "özel tertibatlı araç kullanabilir" ibaresi varsa ikinci yol açılır.
- Güncel tutar sınırı ve istenen belgeler için Gelir İdaresi Başkanlığı'nın engelli araç rehberine bakın.
- Başvuru öncesi bağlı olduğunuz vergi dairesinden yazılı bilgi alın; uygulamada belge listesi değişebiliyor.
Bu sayfa vergi danışmanlığı değildir; amacı, işitme kaybı olan kullanıcıların sık sorduğu bu konuda doğru çerçeveyi vermektir.
Kaynaklar: Gelir İdaresi Başkanlığı — Engellilere Yönelik Vergi Rehberi ve ÖTV istisnası düzenlemeleri · 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu, 7/2. madde · Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik. Tutar ve şartlar yıl içinde güncellenebilir.

