Neden çoğu kayıp okul döneminde fark ediliyor?
Yenidoğan taramasından geçen bir çocukta da sonradan işitme kaybı gelişebilir; geçirilen orta kulak enfeksiyonları, sıvı birikimi ve bazı genetik tablolar okul çağında ortaya çıkabilir. Evde tek kişiyle, sessiz ortamda konuşurken sorun görünmez. Sınıf ise gürültülü ve yankılı bir ortamdır; öğretmenin sesi mesafeyle zayıflar. Bu yüzden ilk uyarı çoğu zaman evden değil, öğretmenden gelir.
Hangi işaretlere bakılmalı?
- Sık sık “efendim”, “ne dedin” demek; söyleneni yanlış anlamak
- Televizyonun sesini başkalarına yüksek gelecek düzeyde açmak
- Arkadan seslenildiğinde tepki vermemek, konuşana yüzünü çevirme ihtiyacı
- Derste dikkat dağınıklığı, yorulma, sınıfta geri planda kalma
- Konuşmada belirsizlik, bazı seslerin düşmesi
- Kulak ağrısı öyküsü, sık üst solunum yolu enfeksiyonu, geçirilmiş orta kulak iltihabı
Süreç nasıl işliyor?
- Hastanede değerlendirme. Odyolojik test ve KBB muayenesi devlet, üniversite veya eğitim araştırma hastanelerinde yapılır. Merkezimizde tanı amaçlı test, rapor veya reçete düzenlenmez.
- Sonucun yorumlanması. Kaybın tipi (iletim tipi, sensörinöral, karma), derecesi ve tek/çift taraflı oluşu belirlenir. Orta kulakta sıvıya bağlı geçici tablolarda öncelik hekimin tedavi planıdır.
- Cihaz gerekiyorsa uygulama. Rapor ve reçete düzenlendikten sonra cihaz uygulaması işitme cihazı merkezinde yapılır.
Çocukta uygulama neden farklıdır?
Çocukta hedef yalnızca duymak değil, dil gelişimini destekleyecek düzeyde ve tutarlı bir duyulabilirliktir. Merkezimizde pediatride reçete hedefi olarak DSL v5 kullanılır; uygulama sonrası kazanç, Interacoustics Callisto ile kulak kanalında ölçülerek doğrulanır. Çocuğun kulak kanalı yetişkinden küçük olduğu için aynı ayar farklı bir sonuç üretir — bu yüzden ölçüm, çocukta erişkindekinden daha kritiktir.
Kulak kalıbı büyümeye bağlı olarak sık yenilenir; sızıntı ve ıslık sesi çoğu zaman kalıbın küçük kalmasından kaynaklanır. Ayrıntı için kişiye özel kalıp sayfamıza ve pediatri sayfamıza bakabilirsiniz.
Sınıfta yapılabilecek basit düzenlemeler
- Öğretmene yakın, pencere ve kapı gürültüsünden uzak bir oturma düzeni
- Öğretmenin konuşurken yüzünün görünür olması (dudak ve mimik desteği)
- Sıra ve sandalye ayaklarına keçe takılması — sınıf gürültüsünü belirgin şekilde azaltır
- Gerektiğinde uzaktan mikrofon sistemlerinin değerlendirilmesi
Öğretmenin durumdan haberdar olması, çoğu ailenin atladığı ama en hızlı sonuç veren adımdır.
